โพสต์นี้ขอคุยเรื่อง Over-Spec หรือการระบุสเปกของระบบที่ "มากเกินความจำเป็น" ในงานพัฒนาซอฟต์แวร์ แต่ก็สามารถประยุกต์ใช้กับธุรกิจอื่นๆได้ครับ
จริงอยู่ที่การมีทรัพยากรเยอะไว้ก่อนฟังดูดี แต่ในโลกแห่งความจริง การ Over-Spec มักจะมาพร้อมต้นทุนที่สูงขึ้นโดยใช่เหตุ ไม่ว่าจะเป็นค่าใช้จ่าย, ความซับซ้อนของระบบ, หรือภาระในการดูแล
ทำไมถึงเกิดการ Over-Spec?
1. ไม่ได้ให้ความสำคัญกับ Spec
เกิดจากการมองข้ามการออกแบบ specs นึกถึงอะไรได้ก็ใช้ แค่ใช้ได้ก็พอ โดยไม่คำนึงถึงความเหมาะสมกับขนาดงานจริง
2. ทำตามๆ คนอื่น (Bandwagon Effect)
เห็นคนอื่นใช้เทคโนโลยีเจ๋งๆ ก็อยากใช้ตาม เช่น เห็น Startup ใหญ่ๆ ใช้ MySQL, PostgreSQL เพื่อรองรับผู้ใช้งานล้านคน เราก็ใช้ตาม ทั้งที่จริงๆ โปรเจคเราเพิ่งเริ่ม แค่ใช้ SQLite ก็เพียงพอต่อการทำงานและดูแลง่ายกว่ามาก
3. ถูกการตลาดครอบงำ
ถูกเชียร์จาก vendor ให้ซื้อแพ็กเกจใหญ่หรือฟีเจอร์ที่ "เผื่ออนาคต" จนบางครั้งเราจ่ายเงินซื้อสิ่งที่อีก 3-5 ปีข้างหน้าอาจจะยังใช้ไม่ถึง
4. Vendor Locked-in
เมื่อเลือกแพลตฟอร์มหนึ่งไปแล้ว มักถูกบังคับให้ใช้เครื่องมืออื่นๆ ในเครือของเขาเพื่อให้ทำงานร่วมกันได้ดีที่สุด เช่น ถ้าใช้ ระบบ A ก็อาจจะถูกผลักดันให้ใช้ ระบบ B และเครื่องมือ ecosystem อื่นๆ ซึ่งบางอย่างอาจจะมากเกินความต้องการพื้นฐานของเรา
วิธีป้องกัน
✅ รู้ความต้องการของระบบ
แยก Spec ออกเป็นสองช่วง: - MVP (Minimum Viable Product): ของที่ใช้ได้ แก้ปัญหาได้จริง เร็ว และเบาที่สุด - ช่วงใช้งานจริง (Production): อาจต้องปรับ spec ให้สูงขึ้นเมื่อผู้ใช้เริ่มเยอะ
✅ ศึกษาพื้นฐานของระบบก่อนเลือกใช้งาน
ทำความเข้าใจจุดแข็งจุดอ่อนของแต่ละเทคโนโลยี เช่น ถ้ารู้ว่า NoSQL อย่าง MongoDB เหมาะกับข้อมูลไม่มีโครงสร้าง แต่ถ้าเป็นธุรกรรมทางการเงินที่ต้องมีความถูกต้องสูง Relational Database อย่าง PostgreSQL อาจจะเหมาะสมกว่า
✅ เข้าใจเรื่อง Scaling
ทำความเข้าใจความแตกต่างระหว่าง: - Vertical Scaling (ขยายแนวตั้ง): อัพเกรดเครื่องให้แรงขึ้น (RAM, CPU) ซึ่งทำได้ง่าย แต่มีข้อจำกัดและต้นทุนสูงในระยะยาว - Horizontal Scaling (ขยายแนวนอน): เพิ่มเครื่องมาช่วยกันประมวลผล ซึ่งยุ่งยากกว่า แต่ยืดหยุ่นและรองรับการเติบโตระยะยาวได้ดีกว่า
สรุปให้เห็นภาพ
การเลือกสเปกก็เหมือนการซื้อเสื้อผ้า เลือกตัวที่พอดีตัวกับตอนนี้ ดีกว่าเผื่อโตจนตัวลอย หรือถ้ารู้ว่าอีกไม่นานต้องออกงานใหญ่ ค่อยไปซื้อสูทตัวใหม่ตอนนั้นก็ยังไม่สายครับ
แล้วคุณล่ะ เคยเจอโปรเจคที่ Over-Spec จนต้องมานั่งปวดหัวกับความซับซ้อนเกินจำเป็นไหม?
ภาพประกอบ: 1